Πάρτυ υπό το Φως των Αστεριών


 

Οι νόμοι των άστρων γενούν την αστρονομία, η μούσα Ουρανία κόρη του Διός
και της Μνημοσύνης λατρεύεται από τους Αρχαιοέλληνες και ο Πυθαγόρας με τον Αρίσταρχο, τον Ερατοσθένη και τον Ίππαρχο, σέρνουν τον χορό της αστείρευτης γνώσης

Απερίγραπτη η γοητεία του έναστρου ουρανού, και απίστευτη η σχέση για νομάδες, ναυτικούς και διανοητέςΗ μαγεία του τρισδιάστατου χώρου ήταν πάντα καταλυτική για τις σκέψεις και τους οραματισμούς του ανθρώπου. Από τα φτερά του Δαίδαλου στην «περιστερά» του Αρχύτα, και από τα πρωτόλεια του Ντα Βίντσι, σε διαστημοσυσκευές και τροχιακούς σταθμούς!

Μία αστρονομική βραδιά λοιπόν στην αυλή του 2ου Γυμνασίου Παλαιού Φαλήρου,
με πολλά παιδιά και πολλούς γονείς να περιμένουν την πανσέληνο, αλλά πιο πολύ να αγωνιούν για το ραντεβού με τον ISS!

Μέρες πολλές πριν αναγγείλαμε το αστροπάρτυ, μοιράσαμε ερωτηματικά, σκορπίσαμε προσμονή, αναστατώσαμε εξωσχολικά προγράμματα, …και απορρυθμίσαμε χρονοδιακόπτες φωτισμού για τη μινιμοποίηση της φωτορύπανσης!
28 Απριλίου, η Αφροδίτη υπέρλαμπρη χαμηλά στα δυτικά του ορίζοντα, λίγο πιο κει από τις Πλειάδες, που περισσότερο τις φανταζόμαστε, παρά τις βλέπουμε
Από νωρίς έχουμε βγάλει έξω τηλεόραση και dvd player, και βέβαια όλοι μαγνητίζονται από την υπερκατασκευή του ISS και την πλημμυρίδα των εικόνων του διαστημικού τηλεσκοπίου Hubble.

Όμως πλησιάζει η πολυαναμενόμενη στιγμή, 21.42… Άραγε τι θα δούμε; Όλοι με
τα μάτια καρφωμένα στα νοτιοδυτικά, ξυστά στις ταράτσες των σπιτιών. Νάτος, φωνάζει ένας μαθητής!!! Και όλοι μένουν με το στόμα ανοικτόΈνα λαμπρό αντικείμενο με δίσκο, μεγέθους -3,1 σαν διδυμάκι της Αφροδίτης σαρώνει τον ουρανό, υψώνεται στις 84 μοίρες και χάνεται στα βορειοανατολικά. Εδώ δεν κάναμε παρατήρηση, αλλά ασχοληθήκαμε με ρελατιβιστικές θεωρίες, αφού η συστολή του χρόνου ήταν πασιφανής! Μα πότε πέρασαν τρία ολόκληρα λεπτά;

Αλήθεια ο Διεθνής Διαστημικός Σταθμός τρέχει με 28.000 χιλιόμετρα την ώρα; Είναι ψηλά στα 350 περίπου χιλιόμετρα; Και έχει μέσα του κόσμο; Και βέβαια με περισσή χαρά αντιμετωπίζεις τον βομβαρδισμό ερωτήσεων, και με διάχυτη ευφορία απολαμβάνεις και εσύ το πανηγύριΌμως η νύχτα είναι μακριά, ευτυχώς όχι από συνειρμικές μετεκλογικές ποσοστώσεις ψήφων, που μόνο κατάθλιψη μπορούν να επιφέρουν

Μικροί και μεγάλοι στριφογυρνάνε και δείχνουν και ρωτάνε
. Πάμε λοιπόν πάλι
στην Αφροδίτη, που βέβαια έχει φάσεις, με τον Aldebaran, τον νότιο οφθαλμό του Ταύρου, τον αστέρα Λαμπαδία, να ακολουθεί κατά πόδας την Πούλια
Όμως να και οι Δίδυμοι, ο Πολυδεύκης και ο Κάστορας, και αριστερότερα ο Άρης,
ο «κόκκινος πλανήτης» με τους γήινους «Ιχνηλάτες» και τα Rovers να τον εξερευνούν. Και από κάτω ο λαμπρότατος ήλιος όλων, ο διπλάστερος Σείριος, που τόσο εξάπτει τη φαντασία παραθρησκευομένων ή μη, και αναδεικνύει τους Ντόγκον στη Δυτική Αφρική, σαν εκλεκτούς

Η συνέχεια έχει συνωστισμό και traffic… Με την υψηλής ευκρίνειας διόπτρα της
Swarovski, ο Κρόνος γεμίζει τον προσοφθάλμιο φακό. Είναι γιγάντιος παιδιά, εκατό φορές η μάζα της γης, αλλά ξέρετε, θα μπορούσε και να επιπλεύσει σε έναν αχανή ωκεανό!- Και εξηγούμαστε για να μην παρεξηγούμαστε ότι είναι αέρια μπάλα, με κάποιον ανεξερεύνητο πυρήνα και πολύ υδρογόνο και ήλιο, χωρίς φυσικά την παραμικρή υποψία για θερμοπυρηνικές αντιδράσεις.
Αυτός, ο «Άρχοντας των δακτυλιδιών», έχει περίπου 10.000 δακτυλίους, που
αποτελούνται από σκόνη, πάγο και βραχάκια μεγέθους πούλμαν! Όμως ο πλανήτης Κρόνος, ο πλέον φιλόδοξος των μυθολογικών Τιτάνων, έχει φεγγάρια πολλά, με τον Τιτάνα, στέρεο και διπλάσιο σχεδόν από τη Σελήνη να φαίνεται καθαρά σε τετραπλάσια απόσταση του εύρους των δακτυλίων, που δυστυχώς είχαν πολύ μικρή κλίση ως προς τον οπτικό μας ορίζοντα

Όμως πριν από το φανταστικό μας αστροπάρτυ
, ασχοληθήκαμε χαρτογραφικά
και με την ορατή πλευρά του δικού μας φυσικού δορυφόρου, που με τη βοήθεια του
Photoshop γράψαμε στα ελληνικά ονόματα βουνών, ωκεανών και φυσικά κρατήρων. Πολλά τα παιδιά να πηγαινοέρχονται ανάμεσα στο χάρτη και το μικρό μας τηλεσκόπιο και εκεί πνιγμένη στο ασήμι, η σελήνη των ονείρων, των αναζητήσεων και των μελλοντικών μας αλμάτωνΗ σελήνη που μας συναρπάζει, που αναδεικνύει ρομαντισμό και συγκίνηση
Ο κρατήρας του Κοπέρνικου φαντάζει πολύ μεγαλύτερος και η «θάλασσα της Νηνεμίας» προκαλεί ευφορία και γαλήνη στον ψυχισμό όλων όσων κάθισαν, στη σχολική μας δράση λίγο πριν τα μεσάνυκταΟι θάλασσες της «Υγρασίας» και των «Νεφών» είναι εκεί, και μόνο το νερό απουσιάζειΌσο δε για αυτές της «Γαλήνης» και της «Ηρεμίας», μακάρι να ήσαν αντικατοπτρισμοί γήινων καταστάσεων και συνθηκών

Η νύχτα είναι γλυκιά
, ο Ηριδανός Ποταμός δυσδιάκριτος, και σίγουρα δεν κυλάει
τα γεμάτα αστρική σκόνη νερά του. Συνεχίζουμε να μιλάμε για ανοικτά σμήνη, πλανητικά νεφελώματα, μελανές οπές, και πάντα εμείς με πλάνα όνειρα, πλανώμενοι μεταξύ των απλανών...

Κάποιοι σκέπτονται το αυριανό ξύπνημα, και άλλοι κάποια καθηγήτρια που ίσως τους επιπλήξει, αφού δεν θα ήσαν ολοκληρωτικά διαβασμένοι
Όμως τους έχω υποσχεθεί και κάτι ακόμα, να τους φανερώσω και δύο εξωγήινους! Η διαπροσωπική σχέση εγγυάται την ειλικρίνεια, η εμπιστοσύνη περισσεύει, αλλά
το να αγγίξουν κάτι το extraterrestrial, είναι κάτι που αδυνατούν να το δεχτούνΚαι φυσικά δεν φεύγουν, περιμένουν!

Λοιπόν
, έχετε μήπως ακούσει ότι κάθε χρόνο, ένα περίπου εκατομμύριο μετεω-
ρικά καρυδάκια επισκέπτονται τον πλανήτη μας; Διαφόρων ειδών στερεά σώματα που περιφέρονται σε τυχαίες τροχιές στο ηλιακό μας σύστημα και που προέρχονται από κομήτες, ή είναι υπολείμματα από συγκρούσεις αστεροειδών, αλλά και από εκτίναξη ακόμα και σεληνιακού υλικού.

Μία αμυδρότατη απογοήτευση ανιχνεύεται σε κάποια ελάχιστα ευκολόπιστα παιδιά, αλλά το γενικότερο κλίμα εστιάζει την προσοχή τους επάνω μου, καθώς βάζω τα χέρια μου στις τσέπες... Ιδού λοιπόν, ένας λιθομετεωρίτης της οικογενείας των τεκτιτών, μαύρος και με πλέγμα κοιλοτήτων, και ένας άμορφος σιδηρομετεωρίτης, βαρύς και παράξενος. Κάποια χεράκια τρέμουν, η περιέργεια χτυπάει κόκκινο, και η διελκυστίνδα κυριαρχεί!

Πολύ αργότερα αρχίζω να μαζεύω τρίποδα και χάρτες, τραπέζια και dvd, ο κό-
σμος αρχίζει να φεύγει, κάποια μάτια με αποχαιρετούν με ίχνη στίλβης, ίσως ψήγματα ευγνωμοσύνης για το αυτονόητο
Οι άνυδρες θάλασσες της σελήνης και τα δακτυλίδια του Κρόνου χαμήλωσαν και
ήρθαν κοντύτερα χάρις στο διοπτρικό μας μεγεθυντικό σύστημα
, και ο ISS πέρασε σφαίρα από πάνω μας, μεταφέροντας πολυεπιστήμονες και υπερεπαγγελματίες που
γράφουν νέες σελίδες στη βίβλο των γνώσεων και των κατακτήσεων.

Διαστρικά ταξίδια στην καρδιά της Αττικής γης, νεφελώματα και κουάζαρς, είναι τα νέα δεδομένα που γεμίζουν τις νεανικές μνήμες.
Ταράξαμε τα νερά, δεν ακολουθήσαμε την πεπατημένη λεωφόρο(!) της ραστώνης και δεν φοβηθήκαμε από τον ημιτελικό ποδοσφαιρικό αγώνα του Champions
League, που εξελισσόταν σε χρονική παραλληλία
Είμαστε χαρούμενοι που το κοίταγμα ψηλά, σε κοντινούς ή μακρινούς κόσμους,
μας έφερε πιο κοντά, και γεμίσαμε από ευτυχία άμετρη που σηκώσαμε τα χέρια, ψηλά στο Σύμπαν!


Αλέξανδρος Τσαντούλας - Φυσικός